Môn Đồ Hóa Trong Gia Đình

Không có phân đoạn Kinh Thánh nào nói về sự môn đồ hóa đáng được chú ý hơn Đại Mạng Lệnh. Mạng lệnh, hay mệnh lệnh, này được ban cho các môn đồ để môn đồ hóa muôn dân (Mat-thi-ơ 28:19–20). Và Chúa Jêsus cũng chỉ rõ cách thức: qua phép báp-têm Cơ Đốc và sự dạy dỗ theo Kinh Thánh. Trước khi cha mẹ làm bất cứ điều gì để kỷ luật con cái, họ cần chú tâm đến kế hoạch của Đấng Christ trong việc môn đồ hóa. Sự kỷ luật của Đấng Christ phải trở thành đặc trưng của gia đình. Điều này chắc chắn bao gồm việc kỷ luật con cái theo điều chúng ta thường nghĩ (Châm 13:24; 19:18; 22:15; 23:13–14; 29:15–17), nhưng đồng thời cũng đòi hỏi nhiều hơn từ cha mẹ.

Nếu không đọc kỹ sách Châm Ngôn một cách cẩn trọng trong bối cảnh toàn bộ Kinh Thánh, chúng ta có thể (và thường gặp) rơi vào chủ nghĩa hành vi, một cách tiếp cận tâm lý học thế tục xem việc học của con người chỉ đơn thuần là vấn đề điều kiện hóa các phản ứng. Nhưng Đấng Christ dạy chúng ta rằng chúng ta và con cái mình còn mang giá trị hơn nhiều. Chúng ta có tấm lòng, trung tâm thuộc linh của con người, nơi phát xuất mọi hành vi của chúng ta (Châm 4:23; Mat. 12:33–35; 15:10–20; Lu 6:43–45).  Kinh Thánh cũng dạy rằng tấm lòng của chúng ta sinh ra trong sự bại hoại (Thi 51:5; Rô 5:12); vì vậy, các thành viên trong gia đình—cả cha mẹ lẫn con cái—rốt cuộc đều cần giải quyết nan đề của mình từ bên trong ra bên ngoài.

Điều đó đưa các bậc cha mẹ trở lại với Đại Mệnh Lệnh. Nhu cầu căn bản của sự môn đồ hóa chính là một tấm lòng mới được thanh tẩy khỏi tội lỗi. Chỉ Đấng Christ mới có thể thực hiện công việc này. Đức Giê-hô-va, qua tiên tri Ê-xê-chi-ên, tuyên bố: “Ta sẽ rưới nước trong trên các ngươi, … ban lòng mới cho các ngươi, … Ta sẽ đặt Thần Ta trong các ngươi, và khiến các ngươi noi theo luật lệ Ta, thì các ngươi sẽ giữ mệnh lệnh Ta và làm theo” (Ê-xê-chi-ên 36:25–27). Mối liên hệ với phép báp-têm trong Đại Mạng Lệnh là điều rõ ràng. Dù một người ủng hộ quan điểm báp-têm cho người tin (credobaptism) hay báp-têm cho trẻ sơ sinh (paedobaptism), thì mọi người đều đồng thuận rằng báp-têm là điều được thực hiện cho bạn, chứ không phải điều bạn tự làm cho mình. Đó là một dấu hiệu bên ngoài chỉ ra sự cần thiết của công việc của Thánh Linh. Cha mẹ Cơ Đốc cần phải biết điều này: không có sự môn đồ hóa thật nếu không có sự biến đổi tấm lòng. Điểm khởi đầu của sự môn đồ hóa dành cho con cái chúng ta không thể tách rời khỏi phép báp-têm.

Với sự trông đợi rằng Chúa sẽ hành động để biến đổi tấm lòng con cái mình, cha mẹ có thể tiếp tục tiến hành công việc “dạy họ giữ mọi điều Ta đã truyền cho các con” (Ma-thi-ơ 28:20). Một lần nữa, đây không chỉ là sự tuân thủ hành vi bề ngoài nơi trẻ nhỏ. Cha mẹ kỷ luật con cái đúng đắn với những hậu quả thích hợp đối với sự thiếu tôn trọng, bạo lực bất công, vô đạo đức tình dục, trộm cắp, nói dối và không thỏa lòng; và điều đó cũng sẽ bao gồm lời khiển trách (Châm 29:15). Nhưng luật pháp có bảng thứ nhất, lấy Đức Chúa Trời làm trọng tâm (bốn điều răn đầu tiên, Xuất Ê-díp-tô Ký 20:2–11).

Cha mẹ cần phải tiệp nhận trọn vẹn lời dạy “mọi điều Ta đã truyền cho các con.” Điều đó bao gồm lời kêu gọi của Đấng Christ về lòng trung tín không lay chuyển (Giăng 14:6; Lu-ca 10:27), cùng với sự từ bỏ chính mình và tình yêu dành cho người khác (Mat. 16:24; 22:39); các Phước Lành (Ma-thi-ơ 5:3–12); việc đặt các giá trị thuộc linh lên trên sự thịnh vượng vật chất (1 Ti 6:17–18); và đời sống lấy Hội Thánh làm trọng tâm (1 Phi 4:8; 1 Giăng 4:7; 2 Ti 2:22). Việc kỷ luật trong những lãnh vực này không chỉ là roi vọt và lời quở trách, mà còn là bồi dưỡng tính tự chủ, trau dồi trí tuệ, tìm kiếm cơ hội phục vụ, khích lệ tinh thần dám bước ra, an ủi khi nản lòng, định hướng lại khi lạc lối, và cho phép được nghỉ ngơi. Trong quá trình huấn luyện Mười Hai Sứ Đồ, Chúa Jêsus đã kết hợp tất cả những điều ấy như những khía cạnh trong chương trình của Ngài. Đó không phải là một khuôn mẫu áp dụng cho mọi người. Trái lại, Ngài quan tâm cách tinh tế đến hoàn cảnh và tình huống cụ thể, đến năng lực, khuynh hướng tội lỗi, những cam kết, và tình trạng hoán cải của từng người mà Ngài đang dẫn dắt trên con đường mà họ phải đi.

Đó là một yêu cầu rất lớn đối với các bậc cha mẹ. Thực tế, đó là điều vượt quá khả năng của họ nếu chỉ dựa vào chính mình. Nhưng Đức Chúa Trời đã nhân từ chu cấp những điều cha mẹ còn thiếu trong Hội Thánh của Ngài. Môn đồ hóa toàn diện trong gia đình đòi hỏi một định hướng triệt để lấy Hội Thánh làm trung tâm, trong đó ưu tiên những phương tiện ân điển thông thường: Lời được giảng dạy, sự cầu nguyện và các thánh lễ (cùng với kỷ luật Hội Thánh). Một người cha không đặt hội thánh làm ưu tiên cho gia đình mình là đang tước đi Lời ban sự sống và một không gian phước hạnh cho sự thánh hóa khỏi những người được giao phó cho mình chăm sóc. Người ấy chế giễu mọi mệnh lệnh “hãy làm điều này cho nhau” trong Tân Ước trong các thư tín viết cho các hội thánh. Dù người ấy hành động như vậy vì lười biếng hay vì quá “khôn ngoan” theo ý riêng, thì cũng cần biết rằng ông không có quyền trông đợi phước lành cho bản thân hay gia đình khi tách rời khỏi những người tin kính. Bằng lựa chọn đó, ông đang tạo ra một điều gì đó kém hơn một môn đồ của Đấng Christ, Đấng đã yêu Hội Thánh và phó chính mình vì Hội Thánh (Êp. 5:2, 25).

Dĩ nhiên, không có hội thánh nào là hoàn hảo, nhưng có những chi hội tốt hơn những chi hội thánh (Khải Huyền 2–3). Một hội thánh địa phương được lựa chọn cách hợp lý, với sự thờ phượng chung vào Ngày của Chúa, sẽ cung cấp cả phép báp-têm lẫn Lời được giảng dạy, đồng thời mở ra nhiều cơ hội để phục vụ Đức Chúa Trời và tha nhân, từ bỏ chính mình, và được điều chỉnh lại các ưu tiên sống. Thông qua giáo dục Cơ Đốc, cả gia đình sẽ nghe lẽ thật từ những tiếng nói bổ sung cùng vang lên rằng, “Nầy là đường đây, hãy noi theo” (Ê-sai 30:21). Sự thông công vào Chúa Nhật giúp những người đang cố gắng bước đi theo Đấng Christ giữa thế gian này cảm thấy bớt lạc lõng, và khiến đời sống môn đồ trở nên bình thường và tự nhiên hơn nhiều. Môn đồ hóa vốn được ban ra như một mệnh lệnh mang tính cộng đồng, và nó được thực hiện cách trọn vẹn nhất trong bối cảnh cộng đồng. Kỷ luật thuộc linh của đời sống trong hội thánh không phải là yếu tố duy nhất của môn đồ hóa trong gia đình, nhưng đó là yếu tố thiết yếu nhất.

Bài viết này là Discipleship in the Family.