3 Điều Bạn Nên Biết Về Mi-chê

Mi-chê là sách thứ sáu trong Mười Hai Tiểu Tiên Tri. Ba sấm ngôn của ông (Mi-chê 1:2–2:13; 3:1–5:15; 6:1–7:20) đã tiên báo về sự phán xét của Đức Giê-hô-va đối với vương quốc phía bắc Y-sơ-ra-ên phản nghịch, khiển trách những bất công đang lan tràn trong vương quốc phía nam Giu-đa phồn thịnh, và công bố niềm hy vọng về Đấng Mê-si-a đã được hứa ban sẽ đến.

1. Mi-chê là người cùng thời với Ê-sai và Ô-sê, và ông cũng rao giảng sứ điệp kêu gọi dân Y-sơ-ra-ên ăn năn.

Mi-chê thi hành chức vụ trong nửa sau của thế kỷ thứ tám trước Chúa, dưới triều đại của các vua Giô-tham, A-cha và Ê-xê-chia, tức là sau thời của các tiên tri A-mốt và Giô-na một thế hệ. Đây là những ngày đầy biến động. Vua A-si-ri, San-ma-ne-se, đã tàn phá Sa-ma-ri, chinh phục Y-sơ-ra-ên và đe dọa Giu-đa. Người giàu áp bức kẻ nghèo. Tham nhũng chính trị, suy thoái văn hóa và tình trạng đời sống thuộc linh sa sút lan tràn khắp nơi. Giống như các tiên tri khác, Mi-chê, Ê-sai và Ô-sê cùng rao giảng một sứ điệp chung — kêu gọi dân được chọn của Đức Chúa Trời ăn năn. Giống như Xa-cha-ri, sứ điệp được công bố nhằm truyền đạt những lời phán, luật lệ và điều răn của Đức Giê-hô-va để dân sự nhận ra, bị đánh động và ăn năn (Xa-cha-ri 1:6). Giống như Giô-ên, sứ điệp được công bố để họ mặc bao gai và than khóc (Giô-ên 1:13). Giống như Ê-xê-chi-ên, sứ điệp được rao giảng để họ ăn năn và từ bỏ mọi tội lỗi mình, kẻo gian ác trở nên hòn đá vấp chân họ (Ê-xê-chi-ên 18:30). Đây là điệp khúc hy vọng không ngừng vang lên trong các sách tiên tri:

“Si-ôn sẽ được chuộc bởi công lý,
và dân trong thành ăn năn sẽ được chuộc bởi sự công chính.” (Ê-sai 1:27)

Tất nhiên, sứ điệp kêu gọi ăn năn của Mi-chê không hẳn là điều được mọi người hoan nghênh — dù đó vẫn là một điệp khúc của niềm hy vọng. Điều đó không được đón nhận vào thời các tiên tri, và cho đến ngày nay vẫn vậy.

2. Chính vì sự kháng cự tự nhiên đối với sứ điệp kêu gọi ăn năn ấy, các tiên tri thường được xem như “công tố viên” của Đức Chúa Trời.

Đôi khi vai trò công tố của các tiên tri được bày tỏ rất rõ ràng, như trong lời tiên tri của Mi-chê (Mi-chê 6:1–8). Bạn sẽ nhận thấy tất cả các yếu tố của một khung cảnh phiên tòa đầy kịch tính, trong đó Đức Giê-hô-va đưa ra các cáo buộc chống lại dân được chọn của Ngài. Phiên tòa được triệu tập ngay từ chính phòng ngai trên thiên đàng (Mi-chê 6:1). Toàn thể muôn vật được dựng nên — từ núi non, đồi cao cho đến mọi nền móng của đất — đều được triệu tập để lắng nghe bằng chứng và làm chứng cho phiên xét xử (Mi-chê 6:2). Sau đó, vị công tố trình bày các bằng chứng của mình (Mi-chê 6:3–5), còn bị cáo thì tìm cách thương lượng một thỏa thuận nhận tội (Mi-chê 6:6–7). Dân sự đã “mệt mỏi” vì Đức Giê-hô-va (Mi-chê 6:3). Vì vậy, cáo buộc chống lại họ là một tội rất nghiêm trọng: sự bất trung. Bản cáo trạng dựa trên bốn sự kiện trong lịch sử cứu chuộc của dân sự. Sự kiện thứ nhất là việc họ được giải cứu một cách kỳ diệu khỏi ách nô lệ tại Ai Cập (Mi-chê 6:4). Sự kiện thứ hai là việc Đức Chúa Trời dựng nên những người lãnh đạo tin kính — Môi-se, A-rôn và Mi-ri-am — trong thời kỳ dân sự lang thang nơi đồng vắng (Mi-chê 6:4). Sự kiện thứ ba là việc những lời rủa sả của Ba-la-am được hóa giải, ngay khi dân Y-sơ-ra-ên sắp bước vào Đất Hứa, vùng đầy sữa và mật (Mi-chê 6:5). Và sự kiện thứ tư là cuộc vượt sông Giô-đanh được mong đợi từ lâu — Si-tim là nơi đóng trại cuối cùng ở bờ đông, còn Ghinh-ganh là nơi đóng trại đầu tiên ở bờ tây (Mi-chê 6:5).

Trong mỗi sự kiện đó, Đức Chúa Trời đều bày tỏ sự thành tín của Ngài trong giao ước. Trong sự quan phòng nhân lành của Ngài, Đức Chúa Trời đã dẫn dắt dân sự vượt qua mọi hiểm nguy và chu cấp cho họ mọi nhu cầu. Nhưng dân sự đã không đáp lại một cách xứng đáng. Tình yêu của họ đã trở nên nguội lạnh.

Hãy chú ý rằng bị cáo dễ dàng thừa nhận tội lỗi của mình, nhưng rồi băn khoăn không biết phải làm thế nào để chuộc lại lỗi lầm ấy. Có lẽ là những tế lễ thiêu? Hay là những con bê một tuổi? Hoặc hàng nghìn chiên đực? Hay hàng vạn sông dầu? Hoặc thậm chí là con đầu lòng của họ (Mi-chê 6:6–7)? Nhưng không, Vua, Thẩm phán và Đấng Ban Luật pháp đáp lại rằng Ngài đòi hỏi một điều còn cao trọng và quý giá hơn tất cả những thứ ấy. Ngài không đòi hỏi một lễ vật. Thay vào đó, Ngài đòi hỏi chính người dâng:

Hỡi người! Ngài đã tỏ cho ngươi điều gì là thiện.
Điều mà Đức Giê-hô-va đòi hỏi ngươi.
Đó chẳng phải là làm điều công chính, ưa sự nhân từ
và bước đi cách khiêm nhường với Đức Chúa Trời ngươi sao? (Mi-chê 6:8)

Lời kêu gọi ăn năn ở đây thật rõ ràng và không thể thoái thác được. Vì thế, thật chẳng có gì lạ khi sau này Chúa Jêsus đã tóm lược “những vấn đề trọng đại hơn của luật pháp” bằng cách nhắc lại ba đức tính mà tiên tri đã nêu: công chính, nhân từ và khiêm nhường (Ma-thi-ơ 23:23), đồng thời kêu gọi các thầy thông giáo và người Pha-ri-si ăn năn. Than ôi, họ cũng chẳng đón nhận sứ điệp ấy khá hơn cha ông mình. Vì vậy, “Ngài đã trong đất nước Ngài mà dân Ngài không tiếp nhận Ngài” (Giăng 1:11). Nhưng chính trong sự ăn năn khiêm nhường, chúng ta mới tìm lại được con đường dẫn đến sự chữa lành và hy vọng. Chính trong sự ăn năn mà chúng ta mới có thể lắng nghe và đón nhận sứ điệp ân điển.

3. Sứ điệp về ân điển được công bố rõ ràng chẳng kém gì lời cảnh báo về sự phán xét và lời kêu gọi ăn năn.

Lời tiên tri của Mi-chê vang lên với niềm hy vọng về sự cứu chuộc và phục hồi. Cả Ê-sai và Giê-rê-mi đều trích lời Mi-chê để nhắc lại lời tiên tri của ông rằng, dù “Si-ôn sẽ bị cày như ruộng” và “Giê-ru-sa-lem sẽ thành đống đổ nát hoang tàn” nhưng “trong những ngày sau rốt”, “núi của đền thờ Đức Giê-hô-va sẽ được lập vững” và “mọi quốc gia sẽ đổ về đó” (Ê-sai 2:2–4; Giê-rê-mi 26:17–19; Mi-chê 3:12–4:3). Ma-thi-ơ trích dẫn lời Mi-chê để công bố về sự giáng sinh của Đấng Mê-si-a tại Bết-lê-hem — Đấng mang “oai phong của danh Đức Giê-hô-va” và người sẽ “chăn bầy chiên của mình” (Ma-thi-ơ 2:6; Mi-chê 5:2–4). Lu-ca cũng trích dẫn lời Mi-chê (Lu-ca 12:53; Mi-chê 7:6 và Lu-ca 11:42–43; Mi-chê 6:8), qua đó diễn đạt sứ điệp Tin Lành bằng chính ngôn ngữ của vị tiên tri.

Tổng thể, sứ điệp của Mi-chê là một bản tuyên ngôn súc tích nhưng đầy quyền năng về uy nghiêm của chủ quyền Đức Chúa Trời, tính bất khả xâm phạm của giao ước Ngài, sự chắc chắn của công lý Ngài, và sự diệu kỳ của ân điển dư dật Ngài.

Bài viết này là 3 Things You Should Know about Micah.