3 Điều Bạn Nên Biết Về Xa-cha-ri

1. Điều quan trọng đầu tiên về Xa-cha-ri là về con người ông

Xa-cha-ri là một cái tên phổ biến trong Cựu Ước, nhưng câu đầu tiên đặc biệt xác định ông là “nhà tiên tri Xa-cha-ri, con của Ba-ra-chi, cháu Y-đô” Theo Nê-hê-mi 12:1–4, Y-đô là một trong những thầy tế lễ đã trở về Palestine cùng với Xô-rô-ba-bên sau khi kết thúc thời kỳ lưu đày ở Ba-by-lôn. Việc đầu tiên mà những người trở về Giu-đa sau thời kỳ lưu đày phải làm là xây dựng lại đền thờ, vốn đã bị người Ba-by-lôn phá hủy. Dưới sự lãnh đạo của Xô-rô-ba-bên, lúc đầu công việc phát triển thuận lợi nhưng sau đó gặp khó khăn do áp lực bên ngoài và sự thờ ơ bên trong (Ê-xơ-ra 4, 5). Y-đô, ông của Xa-cha-ri, có lẽ đã tham gia vào công việc xây dựng đền thờ từ ban đầu. Xa-cha-ri đóng vai trò then chốt trong việc đưa công trình đến bước hoàn tất. Trớ trêu thay, theo lời Chúa Jêsus (Matt. 23:35–37), Xa-cha-ri đã bị giết ngay tại đền thờ mà chính ông đã có ảnh hưởng lớn trong việc xây dựng lại.

Nhưng trước khi bị ám sát, Xa-cha-ri đã có một thời gian dài phục vụ. Ông ghi nhận thời điểm của những sứ điệp đầu tiên (Xa-cha-ri 1–6) vào năm thứ hai của Đa-ri-út, tức là năm 520 TC. Ông cho biết loạt sứ điệp thứ hai (Xa-cha-ri 7–8) là hai năm sau đó, vào năm thứ tư của Đa-ri-út (518 TC.). Chương 9–14 không có thời gian cụ thể, nhưng các tham chiếu liên quan đến Hy Lạp (Xa-cha-ri 9:13) gợi ý một mốc thời gian muộn hơn, có lẽ vào khoảng 480–470 TC. Tổng cộng, Xa-cha-ri đã thi hành chức vụ tiên tri trong khoảng 50 năm.

2. Điều thứ hai cần biết về Xa-cha-ri liên quan đến sứ điệp ông rao giảng.

Thời kỳ lưu đày ở Ba-by-lôn đã kết thúc, nhưng dân sự vẫn không được hưởng phước lành hay thịnh vượng như họ từng mong đợi. Họ phải đối mặt với sự chống đối từ người Sa-ma-ri, đất đai hoang tàn, công việc vất vả và nhiều gian truân. Tình hình dường như vô vọng; dường như Đức Chúa Trời đã quên họ. Tên Xa-cha-ri có nghĩa là “Đức Chúa Trời nhớ đến” và chỉ cần nghe tên ông thôi, dân sự cũng được nhắc nhở rằng Đức Chúa Trời vẫn không quên họ.

Chủ đề chính trong bài giảng của Xa-cha-ri là niềm hy vọng vào mục đích bền vững của Đức Chúa Trời. Hy vọng là quan điểm hướng về tương lai của đức tin. Như mọi đức tin chân chính, hy vọng mang tính khách quan, và đối tượng của nó quyết định giá trị của nó. Hy vọng không phải là một mong ước run rẩy, do dự hay chỉ cầu may. Trái lại, hy vọng là một sự trông đợi vững chắc rằng các lời hứa của Đức Chúa Trời chắc chắn sẽ thành sự thật. Cái nhìn hướng về Đức Chúa Trời là bí quyết của hy vọng, vì vậy Xa-cha-ri hướng dân sự đến Đức Chúa Trời—quyền năng, thẩm quyền, giao ước trung thành bền vững, và Đấng Christ của Ngài.

Với sự tập trung về hy vọng này, không có gì ngạc nhiên khi Xa-cha-ri được xếp vào một trong những sách mang tính tiên tri về Đấng Mê-si-a cụ thể và rõ ràng nhất trong toàn bộ Cựu Ước. Tập trung vào mục đích cứu rỗi của Đức Chúa Trời nhằm đảo ngược sự rủa sả trong và qua Đấng Christ là yếu tố then chốt để nuôi dưỡng và thắp lại hy vọng cho một dân tộc đã nhiều lần từ bỏ hy vọng trước những thất vọng của thời đại. Nhìn thấy Đấng Christ là nhìn thấy trọng tâm của lời hứa của Đức Chúa Trời và được đảm bảo về mọi lời khác, vì tất cả các lời hứa của Đức Chúa Trời đều là “có” và “đúng” trong Đấng Christ (2 Cô-rinh-tô 1:20).

Khi Xa-cha-ri hướng sự chú ý đến Đấng Christ sẽ đến, điều đáng chú ý nhất là ông nhấn mạnh đến các chức năng trung bảo của Christ như Tiên Tri, Thầy Tế Lễ và Vua lý tưởng. Chức vụ tiên tri của Ngài có vai trò là đại diện của Đức Chúa Trời được thể hiện rõ trong Xa-cha-ri 13:7, khi Đức Giê-hô-va gọi Đấng Mê-si-a là “kẻ chăn của ta” và người hùng ngang hàng với Ngài, người mà chính Ngài sẽ ra tay đánh. Ma-thi-ơ 26:31 liên kết trực tiếp điều này với Đấng Christ và thập tự giá. Điều này cũng tương đồng với bài giảng của Đấng Christ về Đấng Chăn Chiên Nhân Lành, khi Ngài tuyên bố rằng Ngài hy sinh mạng sống vì chiên và Ngài với Cha là một (Giăng 10:30). Chức vụ thầy tế lễ được thể hiện rõ nhất qua danh hiệu quan trọng của Đấng Mê-si-a, “Chồi Non”, xuất hiện trong Xa-cha-ri 3:8 và 6:12, tương tự như Giô-suê, thầy tế lễ tối cao. Hơn nữa, toàn bộ khải tượng về Giô-suê đứng trước tòa án thiên thượng là một bức tranh tuyệt đẹp về cách Đức Chúa Trời tha thứ và tuyên bố công chính cho tội nhân: nhu cầu được xưng công chính là cấp bách, hành động xưng công chính tràn đầy ân điển, nền tảng của sự xưng công chính (Chồi Non) vững chắc, và yêu cầu của sự xưng công chính hoàn toàn hợp lý. Vương quyền của Đấng Christ được thấy rõ trong Xa-cha-ri 10:4 (móng góc nhà, cọc lều, cung nỏ, vị thủ lĩnh tối cao) và Xa-cha-ri 9:9, lời tiên tri được ứng nghiệm một cách đặc biệt vào Chủa Nhật Lễ Lá. Những khía cạnh về vương quyền liên quan đến sự tái lâm của Đấng Christ cũng là một phần của niềm hy vọng (Xa-cha-ri 14). Hoàn toàn không quá khi gọi sách tiên tri này là “Phúc Âm theo Xa-cha-ri.”

3. Điều thứ ba cần biết về Xa-cha-ri liên quan đến phương pháp của ông.

Xa-cha-ri 1:1 nói rằng có lời của Đức Giê-hô-va phán với Xa-cha-ri. Một trong những cách tiên tri nhận được lời Chúa là qua các khải tượng. Sáu chương đầu ký thuật một loạt khải tượng, mang đến cái nhìn toàn cảnh về mục đích của Đức Chúa Trời dành cho dân Ngài, từ những hoàn cảnh trước mắt của thời đại cho đến sự viên mãn sau cùng.

Ngoài nội dung thông điệp được mặc khải, Xa-cha-ri còn là một tài liệu điển hình về cách Đức Chúa Trời bày tỏ lời Ngài qua các khải tượng. Trước hết, các khải tượng mang tính cá nhân và nội tâm. Chỉ có nhà tiên tri mới có thể thấy được chúng. Thứ hai, người nhận khải tượng là một người tham gia tích cực. Xa-cha-ri đã trò chuyện với một thiên sứ giải thích, vị thiên sứ hướng dẫn ông hiểu ý nghĩa của khải tượng. Thứ ba, những khải tượng mang tính biểu tượng cao. Những con ngựa nhiều màu, bốn người thợ rèn, chân đèn và cây ô-liu, cuộn sách bay, cùng những cỗ xe chở ngựa đều ám chỉ một thực tại tâm linh nào đó.

Một đặc điểm khác trong phương pháp của Xa-cha-ri là giọng văn mặc khải, một hình thức tiên tri tiên tri hướng về tương lai xa, bao gồm cả sự viên mãn cuối cùng. Vì vậy sứ điệp của Xa-cha-ri vượt ra ngoài phạm vi Y-sơ-ra-ên thời kỳ hậu lưu đày. Ông đảm bảo với hội thánh rằng Đức Chúa Trời đang kiểm soát mọi sự và tất cả đều diễn ra theo đúng kế hoạch và mục đích vĩnh cửu của Ngài.

Bài viết này là 3 Things You Should Know about Zachariah.