Người Cha Trong Hoàn Cảnh Đầy Thách Thức

Chức vụ làm cha đầy những thách thức. Một trong những đau đớn nhất là chứng kiến con trai hay con gái mình lạc lối—dù được nuôi dạy trong một gia đình lấy Đấng Christ làm trung tâm—lìa bỏ đức tin. Chúng ta biết tìm sự giúp đỡ ở đâu?

Sách Châm Ngôn đem đến sự khích lệ và sự khôn ngoan sâu sắc để lèo lái qua những dòng nước hiểm nguy ấy. Sách được Đức Thánh Linh cảm thúc viết ra,

Giúp cho người đơn sơ trở nên khôn khéo,

Người trẻ tuổi thêm tri thức và thận trọng—

Người khôn ngoan sẽ nghe và tăng thêm kiến thức,

Người hiểu biết sẽ tìm được lời hướng dẫn. (Châm 1:4–5)

Niềm hy vọng của một người cha về sự an lành của con mình trước hết được truyền đạt qua sự dạy dỗ tin kính. Những chương đầu của sách Châm Ngôn khuyên con trai con gái phải “nghe lời khuyên dạy” (Châm 1:8); “tiếp nhận lời ta” (Châm 2:1); “chớ quên lời ta khuyên dạy” (Châm 3:1); “Hỡi các con, hãy nghe lời khuyên dạy của người cha” (Châm 4:1); “hãy chú tâm đến sự khôn ngoan ta” (Châm 5:1); “Hãy làm điều nầy để tự giải cứu mình” (Châm 6:3); và “Hỡi con, hãy gìn giữ các lời ta, và giấu các điều răn ta trong lòng con” (Châm 7:1).  Chúng ta đã làm hết sức mình để gieo những lẽ thật Kinh Thánh vào lòng và trí của các con chưa?

Người cha cũng phải cẩn thận xem xét lối sống của đứa con hoang đàng. Châm Ngôn bày tỏ ba tình trạng nguy hiểm của tấm lòng: người ngây thơ quên Đức Chúa Trời, kẻ nhạo báng phớt lờ Đức Chúa Trời, và kẻ ngu dại khước từ Đức Chúa Trời (Châm 1:22).  Hạng người này lại càng cứng lòng hơn, càng kháng cự chân lý thuộc linh hơn, và càng ở sát bờ vực nguy hiểm hơn hạng người kia. Điểm then chốt là phải nhận ra họ đang lắng nghe tiếng nói nào nhiều nhất. Họ đang đi, đứng, hay ngồi với ai?

Người ngây thơ thì non nớt thiếu từng trải, dễ nghe theo tiếng gọi của cám dỗ và dễ bị bạn bè xấu lôi kéo. Sự khôn ngoan lớn tiếng kêu gọi người ngây thơ hãy nhìn biết hậu quả của những lựa chọn của mình và từ bỏ những thói quen hay bạn bè xấu ấy (Châm 7:6–27). Kẻ nhạo báng thì kiêu ngạo hơn, coi thường tội lỗi và phớt lờ mọi lời khuyên dạy tin kính. Sự khôn ngoan thách thức người ấy phải lắng nghe lời quở trách của cha mình, kẻo rơi vào chỗ bại hoại, xấu hổ, và nhục nhã (Châm 13:1). Còn kẻ khờ dại thì thì cố chấp khước từ Đức Chúa Trời và khinh bỉ Lời Ngài. Sự khôn ngoan cảnh báo người ấy rằng bịt tai trước lẽ thật là tự chuốc lấy diệt vong, và cuối cùng con đường của họ dẫn đến sự chết. Hãy cầu xin sự khôn ngoan để biết phải nói lẽ thật trong tình yêu thương như thế nào (và mức độ thường xuyên).

Người cha còn được khích lệ thực hành những bước thực tiễn nào khác?

Cầu nguyện

Nguồn trợ giúp đầu tiên và cao trọng nhất của một người cha là cứ bền lòng đem con mình đến trước ngôi ân điển.  John Yates, một mục sư từng trải và cũng là người cha có nhiều con cháu, viết từ chính kinh nghiệm của mình: “Con cái sớm khiến người cha nhận biết giới hạn của mình, rằng ông không có mọi lời giải đáp và thường xuyên thiếu sót trong vai trò người chồng và người cha. . . .  Nhận thức ấy là khởi đầu của một nếp sống hoàn toàn mới, đó là sự cầu nguyện.”1 Yates đề nghị một phương tiện rất hữu ích—một sổ tay cầu nguyện để ghi lại những nhu cầu cụ thể và những lời đáp ứng cho từng thành viên trong gia đình. Sự cầu nguyện bền đỗ của người cha thật có linh nghiệm rất nhiều.

Ăn năn

Một mắt xích bị đứt trong hành trình thuộc linh của một đứa con đang lạc mất hay sa sút có thể là lỗi của người cha. Gần đây chúng ta có nói với con rằng chúng ta yêu chúng biết bao không? Chúng ta có khiêm nhường xưng nhận với chúng những tội lỗi của chính mình trong vai trò của một người cha không? Không bao giờ là quá muộn để chân thành xin lỗi vì những lời nóng giận hay gây tổn thương, hoặc vì sự sửa phạt lỏng lẻo, thiếu nhất quán, hay quá khắc nghiệt. Người đàn ông đích thực chủ động bước đầu tiên để xin sự tha thứ.

Đừng bao giờ bỏ cuộc. Người cha khôn ngoan kiên trì xây dựng một mối liên hệ chân thành với đứa con lạc lối, trong giới hạn mà con còn sẵn sàng đón nhận.

Mọi lời xưng nhận tốt nhất nên được bày tỏ trực tiếp mặt đối mặt, dù trong một số trường hợp có thể cần đến cuộc trò chuyện trực tuyến, cuộc gọi điện thoại, hoặc một lời nhắn viết ra (theo thứ tự ưu tiên giảm dần). Lời nhắn ấy nên được viết tay, vì những dòng chữ do chính tay bạn viết luôn có sức nặng hơn một thư điện tử hay tin nhắn văn bản.

Nhẫn nại

Một mục sư đã viết một cuốn sách sâu sắc vào năm 1876 về gia đình Cơ Đốc. Trong đó, ông khuyên những người cha hãy dẫn dắt con cái mình với sự nhẫn nại: “Mục tiêu không phải là bẻ gãy ý chí, nhưng là giáo dục nó; không phải dùng áp lực bên ngoài để tước đi tự do, nhưng là dạy con biết tự chủ.”2 Hãy cho công việc của ân điển—vốn thường chậm rãi— có thời gian để từng bước chế ngự bản tính hoang dại, và chinh phục tấm lòng của con không phải bằng cuộc tấn công dồn dập, nhưng bằng một cuộc vây hãm dịu dàng.

Sự hòa nhã

Trong khi ấy, đừng trở thành một người cha hay càm ràm, hay người cha hà khắc. Hãy nói lẽ thật cách rõ ràng, nhưng không phải mỗi lần trò chuyện đều chỉ để sửa dạy. Hãy dùng những lời nói (được cân nhắc trước) bày tỏ tình yêu thương thay vì giận dữ; sự nhẫn nại thay vì sự bực bội. “Hỡi những người làm cha, đừng làm cho con cái mình tức giận, nhưng hãy nuôi nấng chúng trong kỷ luật và sự khuyên dạy của Chúa.” (Êp. 6:4) Hãy giữ cho mối quan hệ được bền chặt bằng cách cùng nhau theo đuổi những hoạt động vui vẻ mỗi khi có thể. Hãy cầu xin Chúa ban cho một thái độ niềm nở và những cách sáng tạo để gây dựng những mối dây gắn kết mới, tìm thấy niềm vui trong những trải nghiệm chung.

Kiên trì

Đừng bao giờ bỏ cuộc. Người cha khôn ngoan kiên trì xây dựng một mối liên hệ chân thành với đứa con lạc lối, trong giới hạn mà con còn sẵn sàng đón nhận. Tình yêu vô điều kiện nói rằng: “Cha yêu con, bất kể con đã làm gì.” Minh họa tuyệt vời nhất là trong ẩn dụ của Đấng Christ về người con hoang đàng. Người cha bị chối bỏ ấy vẫn luôn canh chừng đứa con lạc mất của mình, ngày ngày dõi mắt về phía chân trời mong con trở về. Khi thấy con tập tễnh trở về, ông động lòng thương xót và chạy đến ôm lấy nó. Ông tha thứ cho chàng trai trẻ về cuộc sống phung phí trác táng của nó và đón nhận nó trở lại gia đình, “Rồi họ bắt đầu ăn mừng” (Lu 15:24). Hãy cho con biết rằng bạn sẽ luôn để đèn sáng chờ chúng trở về.

Sau cùng, hỡi những người cha, hãy phó thác chính mình và con cái vào tay Chúa. Sự cứu chuộc rốt lại là công việc của riêng Ngài, và tay Đức Giê-hô-va chẳng phải ngắn đến nỗi không cứu được.

John W. Yates II, How A Man Prays for His Family (FamilyLife Publishing, 2020), 9. ↩

B.M. Palmer, The Family in Its Civil and Churchly Aspects (Sprinkle Publications, 1991), 82. ↩

1. John W. Yates II, How A Man Prays for His Family (FamilyLife Publishing, 2020), 9. ↩

2. B.M. Palmer, The Family in Its Civil and Churchly Aspects (Sprinkle Publications, 1991), 82. ↩

Bài viết này là The Way of the Father in Challenging Time.